Πρόεδρος ABTTF: «Είναι ιδιαίτερα σημαντικό το γεγονός ότι στην έκθεση των ενδιαφερόμενων φορέων του ΟΗΕ, η οποία δημοσιεύθηκε ενόψει της UPR της Ελλάδας, περιλαμβάνονται τα βασικά προβλήματα που αντιμετωπίζουμε, όπως η τουρκική μας ταυτότητα, η ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι, η εκπαιδευτική και θρησκευτική μας αυτονομία, καθώς και η ρητορική μίσους. Θεωρούμε ότι η άμεση αποτύπωση στην έκθεση της εκτενούς συμβολής μας προς τον ΟΗΕ αποτελεί απτό αποτέλεσμα των μακροχρόνιων προσπαθειών μας σε διεθνές επίπεδο.»
Η Ύπατη Αρμοστεία των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα (OHCHR) δημοσίευσε τη σύνοψη των υποβολών οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών και άλλων ενδιαφερόμενων φορέων στο πλαίσιο του τέταρτου κύκλου της Οικουμενικής Περιοδικής Εξέτασης (UPR) της Ελλάδας.
Στην έκθεση, η οποία συνοψίζει τις πληροφορίες και τις συστάσεις που υπέβαλαν 25 ενδιαφερόμενοι φορείς σχετικά με την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ελλάδα, γίνεται εκτενής αναφορά στις θέσεις και τις συστάσεις του ABTTF αναφορικά με τα προβλήματα της Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης. Παράλληλα, στην έκθεση περιλαμβάνονται και οι διαπιστώσεις και συστάσεις σχετικά με την Τουρκική Μειονότητα Δυτικής Θράκης που περιέχονται στην υποβολή του Ευρωπαϊκού Δικτύου για τη Γλωσσική Ισότητα (European Language Equality Network – ELEN), μέλος του οποίου έγινε το ABTTF το 2025.
Οι θέσεις και οι συστάσεις της ABTTF στην έκθεση του ΟΗΕ
Η κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Ελλάδα θα εξεταστεί στο πλαίσιο του τέταρτου κύκλου της UPR, κατά την 53η σύνοδο της Ομάδας Εργασίας για την UPR, η οποία θα πραγματοποιηθεί από τις 2 έως τις 13 Νοεμβρίου 2026 στη Γενεύη.
Το ABTTF, με την εκτενή υποβολή του προς τον ΟΗΕ τον Μάρτιο του 2026, στο πλαίσιο του τέταρτου κύκλου της UPR της Ελλάδας, είχε θέσει στην ατζέντα του μηχανισμού UPR τα βασικά προβλήματα που αντιμετωπίζει η Τουρκική Μειονότητα Δυτικής Θράκης, καθώς και τις συστάσεις της για την επίλυσή τους.
Στην έκθεση των ενδιαφερόμενων φορέων της OHCHR, στις παραγράφους 22-25, υπό την ενότητα «Αυτόχθονες Πληθυσμοί και Μειονότητες», γίνεται άμεση αναφορά στις θέσεις και τις συστάσεις του ABTTF.
Στην έκθεση αναφέρεται, σύμφωνα με το ABTTF, ότι η Ελλάδα αρνείται να αναγνωρίσει την Τουρκική ταυτότητα της Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης, επικαλούμενη τον όρο «Μουσουλμανική μειονότητα» που χρησιμοποιείται στη Συνθήκη της Λωζάννης του 1923, και ότι παρατηρείται ρητορική μίσους κατά της Τουρκικής κοινότητας στον πολιτικό λόγο και στα μέσα ενημέρωσης. Στην έκθεση του ΟΗΕ περιλαμβάνεται επίσης η σύσταση του ABTTF προς την Ελλάδα να αναγνωρίσει την Τουρκική ταυτότητα της Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης, να διασφαλίσει την ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι και να εφαρμόσει τις σχετικές αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) χωρίς καθυστέρηση, πλήρως και χωρίς καμία εξαίρεση.
Στον τομέα της εκπαίδευσης, η έκθεση του ΟΗΕ περιλαμβάνει τη θέση του ABTTF ότι η προσωρινή αναστολή λειτουργίας των Τουρκικών δημοτικών σχολείων και το επακόλουθο οριστικό κλείσιμό τους έχουν μετατραπεί σε μέσο συστηματικών διακρίσεων. Στην έκθεση των ενδιαφερόμενων φορέων περιλαμβάνονται επίσης οι συστάσεις του ABTTF για την αποκατάσταση της εκπαιδευτικής αυτονομίας, την επιστροφή στην Τουρκική κοινότητα της αρμοδιότητας λήψης αποφάσεων σχετικά με τα Τουρκικά σχολεία, σύμφωνα με το αυτόνομο καθεστώς τους, καθώς και τον πλήρη σεβασμό των εκπαιδευτικών δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος στην εκπαίδευση στη μητρική γλώσσα.
Όσον αφορά τη θρησκευτική αυτονομία, στην έκθεση περιλαμβάνονται επίσης οι συστάσεις του ABTTF για τον τερματισμό των κρατικών παρεμβάσεων στις θρησκευτικές υποθέσεις της Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης, την αναγνώριση των εκλεγμένων Μουφτήδων, την κατάργηση του Νόμου 4964/2022 και τη διασφάλιση του δικαιώματος της ίδιας της Μειονότητας να καθορίζει τη λειτουργία των Μουφτειών της.
Συστάσεις του ELEN για την Τουρκική ταυτότητα και την εκπαίδευση στην Τουρκική γλώσσα
Το ELEN, μέλος του οποίου έγινε to ABTTF το 2025 και το οποίο επισκέφθηκε τη Δυτική Θράκη τον Μάιο του 2025 με πρωτοβουλία και διοργάνωση του ABTTF, αναφέρεται επίσης εκτενώς στα προβλήματα της Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης στην υποβολή του για τον τέταρτο κύκλο UPR της Ελλάδας. Οι θέσεις του ELEN σχετικά με τα προβλήματα των Τούρκων της Δυτικής Θράκης περιλαμβάνονται επίσης στην έκθεση των ενδιαφερόμενων φορέων του ΟΗΕ.
Στην υποβολή του προς τον ΟΗΕ, το ELEN είχε συστήσει στην Ελλάδα να αναγνωρίσει την εθνοτική Τουρκική ταυτότητα της Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης, να σεβαστεί πλήρως τα εκπαιδευτικά της δικαιώματα, να διασφαλίσει την εκπαίδευση στην Τουρκική γλώσσα και την πρόσβαση σε ποιοτική εκπαίδευση, καθώς και να εξασφαλίσει τη δυνατότητα της Τουρκικής Μειονότητας να ιδρύει και να διοικεί τα δικά της σχολεία. Το ELEN είχε επίσης επισημάνει ότι οι Ελληνικές αρχές περιορίζουν ολοένα και περισσότερο τις αρμοδιότητες των σχολικών εφορειών των Τουρκικών σχολείων.
Στην έκθεση των ενδιαφερόμενων φορέων στο πλαίσιο της UPR περιλαμβάνεται επίσης η σύσταση του ELEN για την πλήρη διερεύνηση και απαγόρευση της δυσφήμισης, του στιγματισμού και της ρητορικής μίσους εις βάρος ατόμων που ανήκουν σε εθνικές και γλωσσικές μειονότητες. Το ELEN συνιστά επίσης στην Ελλάδα να επικυρώσει τον Ευρωπαϊκό Χάρτη για τις Περιφερειακές ή Μειονοτικές Γλώσσες και τη Σύμβαση-Πλαίσιο για την Προστασία των Εθνικών Μειονοτήτων, με εφαρμογή σε όλες τις εθνικές και γλωσσικές μειονότητες, καθώς και το Πρωτόκολλο αριθ. 12 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, το οποίο προβλέπει τη γενική απαγόρευση των διακρίσεων.
Στην έκθεση των ενδιαφερόμενων φορέων περιλαμβάνονται επίσης ορισμένες συστάσεις σχετικά με την Τουρκική Μειονότητα Δυτικής Θράκης του Συλλόγου Δικηγόρων της Γης (World Lawyers Association – WOLAS), με έδρα την Κωνσταντινούπολη, ο οποίος υπέβαλε αυτοτελή συνεισφορά στο πλαίσιο της UPR της Ελλάδας.
Επί του θέματος ο Πρόεδρος του ABTTF, Χαλήτ Χαμπίπ Ογλού δήλωσε: «Είναι ιδιαίτερα σημαντικό το γεγονός ότι στην έκθεση των ενδιαφερόμενων φορέων του ΟΗΕ, η οποία δημοσιεύθηκε ενόψει της UPR της Ελλάδας, περιλαμβάνονται τα βασικά προβλήματα που αντιμετωπίζουμε, όπως η τουρκική μας ταυτότητα, η ελευθερία του συνεταιρίζεσθαι, η εκπαιδευτική και θρησκευτική μας αυτονομία, καθώς και η ρητορική μίσους. Θεωρούμε ότι η άμεση αποτύπωση στην έκθεση της εκτενούς συμβολής μας προς τον ΟΗΕ αποτελεί απτό αποτέλεσμα των μακροχρόνιων προσπαθειών μας σε διεθνές επίπεδο. Θα συνεχίσουμε να αποτελούμε τη φωνή της Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας εξέτασης.»
*Φωτογραφία: www.anadoluimages.com