Ο Αλή Φεβζή δεν χρειάζεται ιδιαίτερη παρουσίαση γιατί είναι γνωστός για την παρουσία και προσφορά του στα πολιτιστικά δρώμενα της πόλης και ιδιαίτερα στις προσπάθειες που καταβάλλει για την πολιτιστική αναβάθμιση της μειονότητας. Εκτός από την ομάδα θεάτρου ο Αλή Φεβζή είναι υπεύθυνος και της Ομάδας ζωγραφικής του Συλλόγου Επιστημόνων Μειονότητας.
ΠτΘ: κ. Φεβζή, ξεκινώντας θα θέλαμε να μας περιγράψετε την ψυχολογία αυτών που έρχονται για να μάθουν να ζωγραφίζουν. Πώς αντιμετωπίζουν την τέχνη και πώς εσείς ανταποκρίνεστε σ’ αυτό που θέλουν;
Α.Φ.: Κατ΄ αρχήν να πω ότι πολλοί είναι αυτοί που ανυπομονούν και θέλουν με πολύ λίγα μαθήματα να ζωγραφίσουν. Και αυτό βέβαια συμβαίνει με όλες τις δουλειές. Είναι όμως αδύνατο με μία μόνο συμμετοχή να μπορείς να ζωγραφίσεις. Αυτό που ξέρω είναι ότι πρέπει να ξεκινήσουμε από τη βάση, από την αρχή, να δούμε αν έχει ταλέντο ή δεν έχει, να τους δώσουμε να καταλάβουν τι είναι ζωγραφική, τι είναι τέχνη. Εκτός δηλαδή από τα πρακτικά μαθήματα πρέπει να κάνουμε και θεωρία για τη ζωγραφική και την τέχνη γενικότερα, ποιοι ήταν οι μεγάλοι δάσκαλοι, τις διάφορες περιόδους της ζωγραφικής. ρα για να μπορέσει να προχωρήσει κάποιος πρέπει βασικά να μάθει θεωρία, που σημαίνει από μέρους του μελέτη, γεγονός όμως που αποθαρρύνει. Για αυτό και κάποιοι λένε δεν ήρθαμε εδώ για να μάθουμε μαθηματικά ή ιστορία, εμείς ήρθαμε εδώ για χόμπι. Όσοι λοιπόν έρχονται για χόμπι και θέλουν να συνεχίσουν, τους μαθαίνουμε απλά πράγματα προμηθεύονται τα υλικά, τα χρώματα, τα κάρβουνα, τα μολύβια, ώστε να σκιτσάρουν, να ζωγραφίσουν, να μάθουν να βάφουν. Αν κάποιοι θέλουν να συνεχίσουν και μπορούν να παρακολουθήσουν κάποια σχολή, όπως για παράδειγμα μία μαθήτριά μου είναι φοιτήτρια στην Κωνσταντινούπολη της Σχολής Καλών Τεχνών, τους προωθούμε, αλλά και όσοι θέλουν να μάθουν τη ζωγραφική σωστά προσπαθούμε να τους μυήσουμε και στους κανόνες και στην ιστορία της τέχνης, όπως και στη φιλοσοφία της. Με αυτό θέλω να πω ότι ναι μεν τους οδηγούμε αλλά χωρίς να τους πιέζουμε για πολλά. Εκείνο όμως που επισημαίνω συνέχεια στους μαθητές μου είναι ότι κανένα δεν μπορούμε με το πρώτο μάθημα να τον χαρακτηρίσουμε καλλιτέχνη ή ζωγράφο. Και για τον ίδιο τον εαυτό μου λέω ότι ακόμη είμαι ερασιτέχνης ζωγράφος.
ΠτΘ: Γιατί το λέτε αυτό; Αισθάνεστε ότι έχετε ακόμη πολύ δρόμο;
Α.Φ.: Το λέω γιατί η τέχνη δεν μαθαίνεται τόσο γρήγορα, και ίσως δεν φτάνει και μια ζωή για να τη μάθεις. Από αυτά που διαβάζουμε και για τους κλασικούς αλλά και για τους παλαιότερους ζωγράφους μπορούμε να πούμε ότι στην τέχνη ψάχνεις συνέχεια δεν υπάρχουν όρια, ώστε να πεις έφτασα σ΄ ένα σημείο, τελείωσα τη σχολή καλών τεχνών, ή εγώ είμαι αυτοδίδακτος. Και οι δύο κάνουμε ζωγραφική αλλά τι από τα δύο είναι ζωγραφική; Ποιος θα το κρίνει; Κάποιος κριτικός;
ΠτΘ: Είσθε ευχαριστημένος από το επίπεδο των μαθητών σας;
Α.Φ.: Θα πρέπει να πω ότι τα μέλη των ομάδων συνεχώς αλλάζουν, γιατί συμμετέχουν και μικρά παιδιά, δημοτικού και γυμνασίου αλλά και μεγαλύτερες ηλικίες, νοικοκυρές και νέες, με τις οποίες δουλεύω πιο τακτικά. Έχουμε φτάσει σε ένα σημείο που μπορώ να πω ότι κάποιες μ΄ έχουν ξεπεράσει και ζωγραφίζουν καλύτερα από μένα. Δηλαδή θέλω να πω ότι μπήκαν στο νόημα των τεχνικών, των τεχνοτροπιών, έχουν αρχίσει να ερμηνεύουν τα θέματα που επιλέγουν και σιγά – σιγά δημιουργούν, εκφράζονται πιο άνετα, πιο ελεύθερα, γιατί η τέχνη απαιτεί ελεύθερη έκφραση.
ΠτΘ: Ακολουθείτε συγκεκριμένη τεχνοτροπία;
Α.Φ.:Φυσικά συγκεκριμένη τεχνοτροπία. Ξεκινάμε από κάρβουνο, σκιτσάρουμε πρώτα, ώστε να μαθαίνουν τι είναι προοπτική και μετά δοκιμάζουμε τις άλλες τεχνικές με τα χρώματα, τις αναλογίες των χρωμάτων, ποια είναι τα βασικά, ποια είναι τα ουδέτερα, ποια είναι δευτερεύοντα χρώματα. Στη συνέχεια τους βάζω να δουλεύουν και με παστέλ και ακρυλικά και τελευταία με λάδια και ακουαρέλες, ώστε να μαθαίνουν τις τεχνικές, πώς δουλεύεται το παστέλ, πώς το ακρυλικό, πώς το λάδι και αφού μάθουν όλα αυτά τους αφήνω να επιλέξουν το δρόμο ο καθένας μόνος του, να εκφραστούν πιο ελεύθερα. Όταν έρχονται δεν τους λέω πάρτε τα χρώματα, πάρτε τα λάδια, πάρτε πινέλα και ξεκινήστε να ζωγραφίζετε λαδομπογιά για παράδειγμα Σήμερα υπάρχουν πιο σύγχρονα ακριλικά που ίσως είναι καλύτερα από τα λάδια και δουλεύονται ίσως πιο δύσκολα από τα λάδια ο καθένας όμως ελεύθερα κάνει την επιλογή του. Επιμένω όμως να μάθουν και τη χρήση των παστέλ χρωμάτων, γιατί είναι πιο ζωντανά, αλλά και ακουαρέλα. Παρακολουθώ τις εκθέσεις που γίνονται εδώ ότι κατά 95% είναι λάδι, ούτε κάρβουνο, ούτε ακρυλικά, ούτε παστέλ, ούτε ακουαρέλες
ΠτΘ:Πιστεύετε στο ταλέντο;
Φ.Α.: Προσωπικά πιστεύω ότι για να ασχοληθείς με τη ζωγραφική θέλει όρεξη, θέλει δουλειά, θέλει θέληση. Όσον αφορά το ταλέντο δεν το πιστεύω. Πιστεύω ότι ο άνθρωπος είχε ταλέντο την παλιά εποχή, την εποχή των σπηλαίων τότε που ζωγράφιζε τα τοιχώματά τους. Από τους προγόνους μας κάτι κουβαλάμε, έχουμε γενετικά ταλέντα, όλοι οι άνθρωποι μπορούν δηλαδή να εκφραστούν ελεύθερα αλλά θέλει δουλειά, όρεξη, θέληση. Αν κάποιος δεν θέλει δεν μπορεί. Όλοι έχουν ταλέντο, μπορεί να βγεις να παίξεις στη σκηνή θέατρο, μπορείς να ζωγραφίσεις, μπορεί να γράψεις διηγήματα, ποιήματα, όλα αυτά είναι ανθρώπινα.
ΠτΘ:Για να ασχοληθείς όμως με την τέχνη χρειάζεται να έχεις μία φιλοσοφία απέναντι στη ζωή…
Φ.Α.: Σίγουρα, δηλαδή δεν μπορείς συγχρόνως να γράφεις μυθιστορήματα, διηγήματα, να ζωγραφίζεις. Υπάρχουν και άνθρωποι που τα καταφέρνουν αλλά δεν μπορείς να τα φορτωθείς όλα. Κάθε άνθρωπος θα διαλέξει τον τρόπο του να εκφραστεί, δηλαδή κάθε άνθρωπος έχει από μέσα του να πει κάτι στον άλλον, τώρα αυτό με τι τρόπο μπορεί να εκφραστεί, με τι τρόπο θα τα λέει αυτά, θα τον διαλέξει μόνος του. Ο ένας θα πει είμαι ποιητής, θα γράφω ποιήματα, ο άλλος θα κάνει αγάλματα, ο άλλος θα κάνει κολάζ, θα παίζει θέατρο. Βλέπουμε κάποιον να περπατάει στο δρόμο αφηρημένα και αναρωτιόμαστε τι κάνει αυτός όμως ο ίδιος λέει ότι σκέφτεται και ότι προσπαθεί να πει στους συνανθρώπους του δύο λόγια. Βγαίνει στην πλατεία φωνάζει, τσιρίζει, αυτό είναι έκφραση.
ΠτΘ:Τους μαθητές σας τους κατευθύνετε εσείς;
Φ.Α.:Εγώ κανονικά τους δείχνω όλες τις τεχνοτροπίες που ακολουθεί η ζωγραφική, απ’ όσα γνωρίζω ο ίδιος και βάσει αυτών που έχω μελετήσει. Από κει και πέρα τους αφήνω να εκφραστούν μόνοι τους. Δεν επεμβαίνω στη δουλειά τους, δεν θα τους συμβουλέψω για τη γωνία που θα επιλέξουν για να καθίσουν να ζωγραφίσουν. Τους παροτρύνω να μη με μιμούνται, γιατί εγώ δεν ζωγραφίζω τοπία και νεκρή φύση, προτιμώ τις ανθρώπινες φιγούρες. Εσείς, τους λέω, μπορείτε να εκφραστείτε αποτυπώνοντας μόνο λουλούδια, μπορείτε να κάνετε νεκρές φύσεις, μπορείτε να κάνετε τοπία. Επιλέξτε εσείς από τις τεχνοτροπίες που μαθαίνετε αυτή που εσάς σας εκφράζει.
ΠτΘ: Είναι ικανοποιητικός ο αριθμός των συμμετοχών στην έκθεση; Ποιο είναι το θέμα της;
Α.Φ.: Η έκθεση έχει σα θέμα την καθημερινή ζωή και τη φύση στην ελληνική Θράκη, γεγονός εξάλλου που αποτυπώνεται και στον τίτλο της έκθεσης. Μέσα από τους πίνακες παρουσιάζεται η καθημερινή ζωή από την ελληνική Θράκη, εικόνες παρμένες από τοπία, από χωριά, από τις καθημερινές ενασχολήσεις των ανθρώπων, αλλά υπάρχουν και νεκρές φύσεις.
Η συμμετοχή είναι μεγάλη. Στην έκθεση εκτίθενται συνολικά 67 έργα. Εκτός από εμένα που εκθέτω 24 έργα, εκθέτουν η Νιλάι Οσμάν από την Κωνσταντινούπολη δεκατρία έργα, η Αϊσέλ Μολλά Περεντέ από την Αλεξανδρούπολη τέσσερα έργα, η μαθήτριά μου Περιφάν Μεφιμέτογλου συμμετέχει με έξι έργα, η Νεβιλέ Χασάνογλου από την Ξάνθη εκθέτει τέσσερα έργα, η Χατιτζέ Αχμέτ, φοιτήτρια στην Κωνσταντινούπολη συμμετέχει με τέσσερα έργα, η θυγατέρα μου Ασλί Αλή δύο, η Σεχέρ Μεχμέτ δύο, οι Φισούν Σούκα, Σαφάκ Μουμίν, Σεμά Ιμπραχήμ, Σερεκέ Ρετζέπ και Φεριδά Αχμέτ συμμετέχουν η καθεμία με ένα έργο και η Γιασεμίν Εμίνογλου με δύο.
ΠτΘ:Δημιουργεί εντύπωση το γεγονός ότι οι γυναίκες ανταποκρίνονται περισσότερο
Α.Φ.: Αυτό και εμένα μου έκανε εντύπωση, Από τότε που ξεκίνησε η ομάδα ζωγραφικής σχεδόν όλες είναι γυναίκες και η παρουσία των ανδρών είναι ελάχιστη. Περίπου τρεις άνδρες ήρθαν, θέλησαν να μάθουν να ζωγραφίζουν, αλλά δεν συνέχισαν. Αυτό ξέρετε το συναντάμε και στη θεατρική ομάδα την οποία αποτελούν 15 κορίτσια και με δυσκολία συμμετέχουν 5 αγόρια. Θα έλεγα ότι τα κορίτσια είναι πιο ευαίσθητα, δείχνουν πιο πολύ ευαισθησία στην τέχνη.
ΠτΘ: κ. Αλή σας ευχαριστούμε πολύ
Φ.Α.:Κι εγώ σας ευχαριστώ
Παρατηρητής
