Avrupa Parlamentosu (AP), 29 Nisan 2026 tarihinde aldığı kararda, Avrupa Birliği’nin (AB) insan onuruna saygı, özgürlük, demokrasi, eşitlik, hukukun üstünlüğü ve azınlıklara mensup kişilerin hakları da dahil olmak üzere insan haklarına saygı değerleri üzerine kurulduğuna dikkat çekerek, bu değerlerin tüm Üye Devletlerce tutarlı bir biçimde savunulması ve aktif olarak teşvik edilmesi gerektiği ve herhangi bir şekilde zayıflatılmasının AB’de yaşayan insanların hak ve özgürlükleri için sistemik bir tehdit oluşturduğunu kaydetti.
AP Milletvekili Kostas Arvanitis (GUE/NGL, Yunanistan) tarafından kaleme alınan ve hukukun üstünlüğü, basın özgürlüğü, yargı bağımsızlığı, yolsuzlukla mücadele, sivil toplumun korunması ile sosyal ve ekonomik hakların entegrasyonu gibi konuları ele alan rapora dair karar, AP Genel Kurulu’nda milletvekillerinin 387 lehte, 191 aleyhte ve 46 çekimser oyuyla kabul edildi.
Kararda, hukukun üstünlüğünün hukukun tüm kamu makamları üzerindeki bağlayıcı niteliğine ve her bireyin bağımsız ve tarafsız bir mahkemeye erişim konusundaki etkin hakkına dayandığının altı çizilerek, adil ve erişilebilir adaletin bağımsız bir yargı sistemini gerektiren temel bir hukukun üstünlüğü ilkesi olduğu kaydediliyor.
Yargı sisteminin, siyasi rakiplerin baskı altına alınması ve yolsuzluk soruşturmalarına müdahale edilmesi de dahil olmak üzere siyasi amaçlarla kötüye kullanılmasının kınandığı kararda, siyasi güdümlü yargılamaların anayasal ilkelere ve AB standartlarına duyulan kamu güvenini zedelediği ifade ediliyor.
Kararda, azınlıkların korunmasında ve ayrımcılıkla mücadelede sivil toplumun ve sivil toplum kuruluşlarının rolünün önemine dikkat çekilerek, Üye Devletler ve AB Komisyonu’na sivil toplum için yasal ve düzenleyici ortamı iyileştirmeye devam etmeye ve tehditlere karşı hızlı müdahale mekanizmaları da dahil olmak üzere insan hakları savunucularına etkili koruma sağlaması çağrısında bulunuluyor.
Kararda ayrıca, AB Komisyonu, hukukun üstünlüğü raporunun hazırlanması sürecinde AP ile ön istişarelerde bulunmaya ve yerel duruma ilişkin daha kapsamlı bir tablo ortaya koyabileceği gerekçesiyle mümkün olan her durumda Üye Devletlere yerinde ziyaretler gerçekleştirmeye çağırıyor.
Avrupa Batı Trakya Türk Federasyonu (ABTTF), AP Milletvekili Kostas Arvanitis’in kaleme aldığı rapora dair kararla ilgili değişiklik önerilerini AP Milletvekili ve AP Geleneksel Azınlıklar, Ulusal Topluluklar ve Diller İntergrubu Başkanı Loránt Vincze’nin (EPP, Romanya) ofisinin aracılığıyla Aralık 2025’te iletmişti. ABTTF, AB Komisyonu’na, gelecekte hazırlayacağı hukukun üstünlüğü raporlarına ulusal azınlıklara karşı olanlar da dahil olmak üzere her türlü ayrımcılık ve nefretle mücadeleye odaklanan yeni bir başlık eklemesi çağrısında bulunurken, AB’yi, Avrupa Konseyi’nin Ulusal Azınlıkların Korunmasına Dair Çerçeve Sözleşmesi (FCNM) ile Bölgesel ve Azınlık Dilleri Avrupa Şartı’na (ECRML) taraf olmaya teşvik etmişti.
*Fotoğraf: www.anadoluimages.com
